مقايسه پيش بيني هاي جمعيتي مركز آمار ايران و سازمان ملل متحد

آمار و ارقام مناسب­ترين ابزار براي بررسي­ و مطالعات جمعيتي از بعد كمي و كيفي است. با توجه به اهميت موضوع، مركز آمار ايران به عنوان تنها مرجع رسمي آمارهاي جمعيتي در كشور در فواصل زماني معين 10 ساله و اخيرا 5 ساله نسبت به انجام سرشماري­هاي عمومي نفوس و مسكن اقدام نموده و نتايج را در اختيار عموم قرار مي­دهد. از آنجايي كه برآوردها و پيش­بيني­هاي جمعيتي نيز خود به عنوان يكي از روش­هاي مهم توليد آمار جمعيت  است، مركز آمار ايران در فواصل بين سال­هاي سرشماري­ها و پس از آن نسبت به انجام اين مهم اقدام نموده و نتايج را در اختيار كاربران قرار مي­دهد.

 همگام با مركز آمار ايران، بخش آمارهاي اجتماعي و اقتصادي سازمان ملل متحد نيز پس از جمع­آوري آمارهاي رسمي كشورهاي مختلف، با اعمال ملاحظاتي نتايج را بررسي و نسبت به انجام پيش­بيني­هاي جمعيتي اقدام مي­نمايد.

برهمگان روشن است كه اين دو پيش­بيني به دليل تفاوت در مفروضات و جزييات روش كار با هم مغايرت­هايي داشته باشند. شايان ذكر است مفروضات هر دو روش برپايه تغييرات ميزان باروري كل در سال مقصد مي­باشد.

بنابراين لازم است كاربران قبل از هر گونه مقايسه بين پيش­بيني­هاي مركز آمار ايران با پيش­بيني­هاي جمعيتي سازمان ملل متحد به تعاريف و مفاهيم و فرضيه هاي هريك  توجه نمايند.

براي مشاهده كامل مقاله به لينك زير مراجعه نماييد.

http://amar.srtc.ac.ir/Files/Amar-08-Standard.pdf

اين مقاله در شماره هفتم دو ماهنامه آمار به چاپ رسيده است.

پيشنهادات و راهكارهايي به منظور ارتقاء فرهنگ آماري

هرگونه پيشرفت و توسعه­ی اقتصادي- اجتماعي در يك جامعه منوط به كم وكيف داده هاي آماري در آن جامعه است و در اين ميان توليدكنندگان آمار نقش به سزايي در اشاعه­ی فرهنگ آماري در جامعه دارند.

استفاده از روش نظر سنجي در بين توليدكنندگان آمار و تهيه پرسشنامه هايي كه نگرش توليدكنندگان آمار را نسبت به فرهنگ آماري بسنجد نيز مفيد به نظر مي رسد.

دانش و آگاهي كاربران آمار در زمينه­ی آمار كاربردي از اهميت به سزايي برخوردار مي باشد. در بسياري از موارد مشاهده مي­شود كه برخي از كاربران آمار تخصص لازم را در زمينه­ی استفاده­ی بهينه از آمارها را ندارند. به عنوان مثال درباره­ی داده­هاي جمعيتي لازم است با استفاده از           روش­هاي مناسب ابتدا داده­هاي جمعيتي بررسي و درصورت نياز با استفاده از الگوهاي مناسب بازسازي شوند و سپس شاخص­هاي مختلف جمعيتي برآورد گردد.

به نظر مي­رسد اين ضعف­ها به علت عدم شناخت جايگاه واقعي علم آمار و كاربرد آن و سطحي نگري نسبت به آمار در ميان برخي از كاربران آمار باشد.

توضيح اينكه بسياري از كاربران آمار، تخصص لازم در زمينه­ی استفاده از داده هاي خام آماري و بررسي و تجزيه و تحليل آنها را ندارند.

به نظر مي رسد كه آموزش كاربران آماري و تبليغات براي رفع نارسايي­هاي موجود مفيد و مناسب باشد.

قرار گرفتن كارشناسان و كاركنان آمار در تخصص­هاي مربوطه و پست­هاي مرتبط حائز اهميت مي باشد.

دعوت از كاربران آمار در همايش هاي مختلف آماري مفيد و مؤثر به نظر مي رسد.

تهيه پرسشنامه­اي با هدف ارزيابي فرهنگ استفاده از آمار و ارزيابي نگرش كاربران آمار نسبت به علم آمار و اهداف آن مفيد و مناسب به نظر مي رسد.

عدم برنامه ريزي جامع و بلندمدت را مي توان از جمله ضعف­ها و مشكلات فرهنگ آماري سياستگذاران دانست.

عدم توجه لازم و كافي و تخصيص اعتبارات لازم براي امور تبليغات در خصوص فرهنگ آماري و عدم برنامه­ريزي­هاي بلند مدت از جمله علل مشكلات و ضعف­هاي فرهنگ آماري سياستگذاران محسوب مي شود.

توجه بيشتر به آمار و در نظرگرفتن اهميت و دقت و كاربردآن در برنامه­ی هاي توسعه اقتصادي – اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران ضروري است. به عبارتي اعتقاد به اين كه آمار زيربناي هر گونه برنامه ريزي و توسعه اقتصادي- اجتماعي و فرهنگي است، لازم است.

توضيح آنكه دستيابي به توسعه­ی اجتماعي – اقتصادي زماني محقق خواهد شد كه در جامعه فرهنگ آماري نهادينه شود، به گونه اي كه آحاد جامعه و تك تك افراد جمعيت نسبت به اطلاعاتي كه در اختيار آمارگيران و شاغلين اين امر قرار  مي دهند، احساس مسئوليت نموده و با آگاهي به اينكه نتايج پاسخ­هاي آنان در نهايت در جهت بهروزي و سعادت آنان بهره گرفته خواهدشد، با دقت و صحت به فرم­هاي مربوطه پاسخ دهند، به اين ترتيب بر اعتبار و اطمينان داده هاي آماري  افزوده مي شود و سپس نتايج  يافته هاي طرح هاي آماري با دقت بالا در اختيار برنامه ريزان قرار گرفته و برنامه ريزان و سياستگذاران مي­توانند برنامه هاي دقيق و درستي را براي كشور ارائه و افراد جمعيت (پاسخگويان  طرح­هاي آماري) از نتايج آن سود ببرند. در واقع يك گردش تسلسل وار بين مراحل مذكور وجود دارد. همانطور كه نمودار زير نشان مي دهد اين حركت از داده هاي آماري آغاز شده و دوباره به داده هاي آماري باز مي­گردد.