
حرکت به سوی سطوح پایین باروری، پدیده ای فراگیر در سطح جهانی است كه از رهگذر انتقال جمعيتي حاصل شده است. تجارب کشورهای مختلف نشان می دهد در مراحل میانی گذار جمعیتی، "ميزان باروري كل (TFR)" به زیر سطح جانشینی می رسد. کاهش شدید باروری برای نخستین بار در کشورهای توسعه یافته اروپایی به وقوع پیوست و منجر به تفکر و تحقیقات دانشمندان علم جمعیت شناسی در این زمینه شد.
روند میزان باروری ایران در قرن اخیر نشان میدهد، سطح باروری افت و خیزهایی را تجربه نموده است. ميزان باروري كل ايران كه تا دهه ششم قرن حاضر در سطح بالايي بود از دهه 1370 رو به كاهش گذاشته است. اين كاهش پاسخی به تغییر سیاستهای جمعیتی کشور در دهه هاي اخير بوده است. هر چند كه بعد از گذشت دو دهه به طور مقطعي ميزان باروري كل ايران در سال 1395 اندكي افزايش يافت و به 2.1 فرزند رسيد، اما شواهد حاكي از آن است كه مجددا ميزان باروري از سال 1396 به بعد رو به كاهش گذاشته است. در سال هاي 1396، 1397 و 1398 "ميزان باروري كل" به روش مستقيم براي كل جمعيت (اعم از جمعيت ايراني و اتباع غيرايراني مقيم كشور) به ترتيب برابر 2.09، 1.97 و 1.77 محاسبه شد.

الگوي باروري ايران، کل جمعیت: 1398-1396
الگوي سني باروري در ايران نشان دهنده كاهش ميزان باروري در همه سنين از جمله گروه هاي سني 20-24 و 25-29 و 30-34 ساله از سال 1396 تا 1398 است. اين تغيير بيانگر كاهش باروري به ويژه در ميان گروه سني جوان است كه به نوبه خود سهم بسزايي در كاهش ميزان باروري كشور داشته است. اين موضوع اهميت باروري زنان در گروه هاي سني مورد بحث را نشان مي دهد و لازم است بيش از پيش در سياستگذاري و برنامه ريزي هاي جمعيتي مورد توجه قرار گيرد.

