تعداد جمعيت و ويژگيهاي مرتبط با آن پايه وزيربناي هرگونه برنامهريزي و سياستگزاري ميباشد. آگاهي از حجم جمعيّت و مشخّصههاي مرتبط با توزيع و تركيب و پوياييشناسي جمعيّت همراه با ساير متغيّرهاي اقتصادي ـ اجتماعي، پايه و اساس برنامهريزيهاي توسعهي ملّي و منطقهاي است.
در برنامهریزی های کلان و خرد کشور جمعیت به عنوان مبنای اصلی تصمیمگیریها مطرح بوده و همانگونه که برنامهریزی ابعاد گوناگونی دارد، جمعیت نیز از طریق سطوح مختلف جغرافیایی و سنی و جنسی مورد نیاز است. با عنایت به اینکه اطلاعات اصلی جمعیت از سرشماریهای عمومی نفوس و مسکن قابل استخراج است و سرشماریها نیز در فواصل زمانی10 یا 5 سال یک بار انجام میشود، برآورد جمعیت برای سالهای آتی اهمیت و جایگاه ویژهای پیدا میکند. به طور کلی در هر مطالعه و پژوهش شناسايي جامعهی هدف و ابعاد گوناگون آن به عنوان گام نخست در تدوين، طراحي و برنامهريزيهای آينده از اهمیت به سزایی برخوردار میباشد. برای اتخاذ و انتخاب سیاست جمعیتی کشور که هماهنگ و سازگار با برنامههای توسعه پایدار کشور باشد، آگاهی ازحجم جمعیت، توزیع سنی و جنسی آن و نیز میزان رشد سالیانه و چگونگی تغییرات آن ابزار مناسب شناخته شدهای میباشند و هرچه دانش برنامهریزان در ارتباط با جمعیت دقیقتر باشد، احتمال توفیق برنامههای توسعه افزایش مییابد.
با توجه به موارد فوق این تحقیق با مدد از روشهای علمی به بررسی دورههای رشد جمعیتی ایران و مرفولوژی (ريخت شناسي) آن پرداخته و سعی مینماید تا با ارائه تصویری روشن از روند رشد جمعیت جهان و کشور راهکارهای مناسبي را برای تدابیر سیاستهای جمعیتی ارائه نماید.
تحقیق حاضر پژوهشی پهنانگر و کتابخانهای است. به عبارتی با توجه به اهميت برنامهریزیها و سیاستگزاریهای جمعيتي از يك سو و ترکیب و ساختار جمعیت ایران از سوي ديگر، در مقالهی حاضر سعی شده پس از بیان ضرورت و اهمیت تحقیق، پیشینه تحقیق، نظریات سیاستهای جمعیتی را بیان و در کنار آن مرفولوژی رشد جمعیت را تشریح نموده و در نهایت به آیندهنگری جمعیت ایران با مدد آخرین نتایج سرشماری بپردازد . برای پیش بینی جمعیت کشور از روش ترکیبی با استفاده از نرم افزار people و با سه فرض باروری ثابت، باروری در سطح جایگزینی و باروری
بالاتر از سطح جایگزینی استفاده میشود.
از آنجاییکه در این بررسی آیندهنگری جمعیت کشور با فروض مختلف جمعیتی ارائه میشود، نتایج پیشبینیها میتواند همچون چراغی روشن راه را برای مدیریت و سیاستگزاری و برنامهریزی جمعیتی در سالهای آتی هموار سازد.
این مقاله در همایش مدیریت و حکمرانی که در آذرماه سال ۱۳۹۱ در دانشگاه تربیت مدرس برگزار شدُ به عنوان پوستر برتر انتخاب شد.